Galata Mevlevihanesi Müzesi

Galata Mevlevihanesi Beyoğlu’nda İstiklal Caddesi’nde, Tünel meydanında yer almaktadır.  Osmanlı döneminde Galata adından başka Kulekapısı Mevlevihanesi ya da Galip Dede Tekkesi adlarıyla da anıldığı kaynaklarda yer almaktadır. Mevlevihane, 1491’de, II. Bayezid döneminde  Afyon Mevlevihanesi Şeyhi Divane Mehmed Dede tarafından İskender Paşa’nın Galata’daki arazisi üzerine kurulmuştur. İstanbul’un ilk Mevlevihanesidir.

 

“Küçük Kıyamet” adı verilen 1509 İstanbul depreminden etkilenen Mevlevihane yapıları 17.yüzyıl başından itibaren birçok onarım ve yenilemeler geçirerek büyük bir külliye halini almıştır.

 

Toplam 6800 m2’lik geniş bir alanda kurulu olan Müze bünyesinde, ana binası Semahane haricinde Halet Efendi ve Şeyh Galip Türbeleri, alt katı sebil ve muvakkithane, üstü kütüphaneden oluşan sebilküttab, çamaşırhane, Hasan Ağa Çeşmesi, Adile Sultan Şadırvanı ve Hamuşan adı verilen mezarlık günümüzde mevcut taşınmaz kültür varlıklarıdır.

 

1925 yılında 677 sayılı yasayla tekkeler kapatıldıktan sonra Mevlevihane fonksiyonu sona ermiş, Semahane binası bir süre İlk Mektep olarak kullanıldıktan sonra, 1946’da Bakanlar Kurulu Kararı ile müze olması için Maarif Vekâleti ’ne devredilmiştir. Bu arada  Matbah-ı Şerif, Harem Dairesi, Semahane girişindeki iki türbe ve Derviş Odalarının bir bölümü gibi ahşap yapılar kullanılmadığından ve bakımsızlıktan yıkılmıştır. Müze olması için Topkapı Sarayı Müzesi Müdürlüğü’ne bağlanmasına rağmen Semahane binası bir süre lojman olarak kullanılmış daha sonra 1975’te “Divan Edebiyatı Müzesi” olarak ziyarete açılmıştır. 2005-2009 yıllarında Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından Semahane binasının restorasyonu gerçekleştirilmiştir. Müze olarak yeniden fonksiyon kazanması ise İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansı’nın katkılarıyla olmuştur. Müze Teşhir Tanzim ve Çevre Düzenlemesi çalışmalarıyla  21 Kasım 2011 günü çağdaş müzecilik anlayışıyla “Galata Mevlevihane Müzesi” adıyla yeniden ziyarete açılmıştır.

 

Müze esas sergi alanı olarak Semahane binası kullanılmaktadır. Semahane’nin giriş katında sema alanı bulunmaktadır. Burada günümüzde de, belirli vakitlerde yerli ve yabancı ziyaretçiler için temsili sema törenleri yapılmaktadır.

 

Müzenin ana konusunu oluşturan sergiler, semahanenin alt katındaki “dedegân odaları” adı verilen derviş odalarında anlatılmaktadır. Tarikatlar ve Mevlevilik konulu sergilerin yer aldığı bu bölümdeki odalarda çeşitli tarikat eşyaları, Mevlevi kıyafetleri, Mesnevi, Mevlevilik ve Edebiyat,   Mevlevilikte İbadet ve zikir, Mevlevilik ve Tekke Musikisi, Mevlevilik ve Güzel Sanatlar, Son Mevleviler gibi konularda çeşitli objeler sergilenmektedir.

 

Semahane’nin mihrap hariç üç bir yanını çevreleyen ve Sema alanını gören mahfillerde müze koleksiyonundaki diğer eserler sergilenmektedir. Buradaki sergi konuları ise şunlardır: Mustafa Düzgünman ve Ebru sergisi, Hat eserlerinin ve yazı malzemelerinin sergilendiği Hat Sanatı sergisi.. Peygamberimizin vasıflarını anlatan hat yazılarından oluşan Hilye-i Şerif levhaları sergisi,  Mehter ve Müzik aletleri sergisi..

 

ve 19. yüzyıllarda İstanbul’a gelen Avrupalı ressamların yapmış oldukları mevlevihane, semazen ve derviş resimlerinin kopyaları ve anı yazıları yine buradaki ecnebiler mahfilinde sergilenmektedir.

Ziyaret Saatleri

Galata Mevlevihanesi, Pazartesi hariç haftanın her günü ziyarete açıktır

İLETİŞİM

Adres: Şahkulu Mahallesi, Galip Dede Caddesi, No: 15, Tünel-Beyoğlu İstanbul
Tel: 0212 245 41 41
galatamevlevihanesimuzesi.gov.tr